તમિલનાડુ સરકારે હિન્દીના ઉપયોગ પર પ્રતિબંધ મૂકવા માટે આજે વિધાનસભામાં એક મહત્વપૂર્ણ બિલ રજૂ કરવાની તૈયારી કરી છે. આ બિલમાં હિન્દી ગીતો, ફિલ્મો અને હોર્ડિંગ્સ પર પ્રતિબંધનો પ્રસ્તાવ છે. મુખ્યમંત્રી એમ.કે. સ્ટાલિનની નેતૃત્વમાં DMK સરકારનું આ પગલું રાજ્યમાં હિન્દીના ‘થોપા’ વિરુદ્ધ ઐતિહાસિક લડતનો ભાગ માનવામાં આવી રહ્યું છે. મંગળવારે રાત્રે સરકારે કાનૂની નિષ્ણાતો સાથે આપત્તિની બેઠક કરીને આ બિલ પર ચર્ચા કરી હતી. અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ બિલ ભારતીય બંધારણના અનુરૂપ હશે અને તેમાં કોઈ વિરોધાભાસ નહીં હોય.
સૂત્રો અનુસાર, આ બિલનો મુખ્ય ઉદ્દેશ રાજ્યમાં હિન્દીના બોર્ડ, હોર્ડિંગ્સ, ફિલ્મો અને ગીતો પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ મૂકવાનો છે. સરકારનું કહેવું છે કે આ પગલું તમિલ ભાષા અને સંસ્કૃતિના રક્ષણ માટે અનિવાર્ય છે. જોકે, બંધારણના અનુચ્છેદ 343થી 351 સુધીના પ્રાવધાનોને અનુસરીને અંગ્રેજીને સહ-આધિકારિક ભાષા તરીકે જળવાઈ રાખવામાં આવશે. DMKના વરિષ્ઠ નેતા ટી.કે.એસ. એલંગોવને બિલ પર પ્રતિક્રિયા આપતા કહ્યું, ‘અમે બંધારણ વિરુદ્ધ કંઈ નહીં કરીએ. અમે તેનું પાલન કરીશું. અમે માત્ર હિન્દીના થોપા વિરુદ્ધ છીએ.’ આ નિવેદનથી સ્પષ્ટ થાય છે કે સરકાર હિન્દી ભાષાની વિરુદ્ધ નથી, પરંતુ તેને બળજબરીથી લાદવાના વિરુદ્ધ છે.
આ બિલ દ્રવિડ આંદોલનની લાંબી પરંપરાને મજબૂત કરવાનું માનવામાં આવી રહ્યું છે, જે 1930ના દાયકાથી હિન્દી વિરુદ્ધની લડતને યાદ કરાવે છે. તમિલનાડુએ હંમેશા બે ભાષા નીતિ (તમિલ અને અંગ્રેજી)ને અપનાવી છે, જેના કારણે રાજ્યમાં શિક્ષણ, કુશળતા અને રોજગારીમાં વધારો થયો છે. મુખ્યમંત્રી સ્ટાલિને અગાઉ કહ્યું હતું કે, ‘ભાષા જીવિત રહે તો જ વંશ જીવિત રહે.’ આ બિલ કેન્દ્રની ત્રણ-ભાષા નીતિ અને રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ (NEP) 2020 વિરુદ્ધ પડકાર તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે, જેને DMK ‘હિન્દીના થોપા’ તરીકે ગણે છે.
જોકે, આ પગલાની BJPએ તીખી ટીકા કરી છે. DMKના વિનોજ સેલ્વમે આને ‘મૂર્ખતાપૂર્ણ અને અર્થહીન’ ગણાવ્યું છે અને કહ્યું કે ભાષાનો ઉપયોગ રાજકીય હથિયાર તરીકે થવો જોઈએ નહીં. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે સત્તારૂઢ DMK, જે થિરુપ્પરંકુંદ્રમ, કરુર તપાસ અને આર્મસ્ટ્રોંગ જેવા તાજેતરના કોર્ટ કેસોમાં હારી રહી છે, તે વિવાદાસ્પદ ફોક્સકોન રોકાણ મુદ્દાથી ધ્યાન ભટકાવવા માટે આ ભાષા વિવાદનો ઉપયોગ કરી રહી છે. 2026ની વિધાનસભા ચૂંટણીઓ પહેલાં આ બિલને વિભાજનકારી ગણાવીને બીજેપીએ તેને રાજકારણથી પ્રેરિત ગણાવ્યું છે.
આ વર્ષની શરૂઆતમાં જ, માર્ચમાં એમ.કે. સ્ટાલિન સરકારે 2025-26ના રાજ્ય બજેટમાં રાષ્ટ્રીય રૂપિયાના પ્રતીક (₹)ને તમિલ અક્ષર ‘RU’થી બદલી દીધું હતું. આ પગલાને કેન્દ્રીય વિત્ત મંત્રી નિર્મલા સીતારામણ અને BJP નેતાઓએ ટીકા કરી હતી, પરંતુ DMKએ તેને તમિલ સંસ્કૃતિને સન્માન આપવાનું પગલું ગણાવ્યું હતું. આ બદલાવને રાષ્ટ્રીય પ્રતીકના નકાર તરીકે જોવામાં આવ્યું હતું, જેને સરકારે તમિલ ભાષાને પ્રોત્સાહન આપવાના પ્રયાસ તરીકે વર્ણવ્યું હતું.
આ બિલની રજૂઆત વિધાનસભાના મોન્સૂન સત્રના છેલ્લા દિવસે થઈ રહી છે, જે રાજ્યમાં ભાષા વિવાદને નવી ઊંચાઈએ લઈ જશે. તમિલનાડુની આ લડત દક્ષિણ ભારતમાં ભાષા ઓળખને મજબૂત કરવાની છે, પરંતુ તે કેન્દ્ર-રાજ્ય સંબંધોને પણ તણાવમાં મૂકી શકે છે. રાજ્યના બુદ્ધિજીવીઓ અને વિદ્વાનો આ બિલને તમિલ વારસાના રક્ષણ તરીકે જુએ છે, જ્યારે વિરોધીઓ તેને રાજકારણનું રંગ છે. આ વિવાદ કેવી રીતે આગળ વધે છે, તે જોવાનું રહેશે.
